Iiseshoni zeYunivesithi yaseKapa (UCT) ze-Men Let’s Talk (Madoda Masithetheni) ziqukumbele incoko yokuqala ekupheleni kwekota yokuqala.
Ngokusebenzisa iOfisi yokuBandakanya noTshintsho (Office for Inclusivity & Change) ezi ngxoxo zijolise ekudaleni indawo ekhuselekileyo yokuba amadoda axoxe ngokuphandle ngemiba enobuzaza ebumba iimpendulo zabo kwimiba yentlalo efana nobundlobongela obuphathelele kwezesondo nesini (SGBV), ubudoda obuyityhefu kunye nezinye iinkxalabo zentlalo ezinxulumene nalo mba.
UPaul* osuka kwiProjekthi ye-ManKind (The ManKind Project) - umbutho ongenzi nzuzo oqeqeshayo kunye nofundisayo obambe iinkqubo zobomi bomntu oguqula amava ophuhliso lwamadoda - uququzelele iiseshoni.
Uzibandakanye neUCT kulandela uqhanqalazo lwelizwe lonke ngo2019, olwaphenjelelwa kukubulawa kabuhlungu komfundi waseUCT u-Uyinene Mrwetyana, nokwaqaqambisa amanqanaba awoyikisayo okungakhuseleki ajongene nawo amanina nabantwana kwilizwe liphela. Ngelo xesha, abafazi kunye nabantwana babuza umbuzo othi: " Ingaba Ndim olandelayo?"
“Sinika amadoda ithuba lokuzijonga ngokunyanisekileyo, aqonde ukuba angoobani kunye nendlela abonakala ngayo ehlabathini.”
“Into eboniweyo ngelo xesha ibekukuba amabhinqa angene kwiindawo zikawonkewonke, ethabatha icala yaye ebongoza amadoda ukuba ajonge ukwenyuka kwezinga leGBV [ukuze aphendule] – yaye oko bekuyimfuneko kwelinye icala. Kwelinye icala, amadoda bekufuneka ahambe aye kuzijonga aze abone ukuba kuqhubeka ntoni, ngoko sigqibe ekubeni siqhube ucwangciso ngoko, yaye ucwangciso lokuqala beluzinyaswe ngamadoda angama80, lubanika ithuba lokuthetha, ukuba baviwe ukuze beve namanye amadoda ethetha,” utshilo uPaul.
“Ngelishwa, i-COVID-19 iqalisile yaze yenza inkqubo le ukuba iphulukane nomfutho – de ndadibana noBabalwa Gusha, ingcali yeqhinga lobudlelwane kwi-OIC, ondincedileyo ukuba ndakhe inkqubo kwiindawo zokuhlala zaseUCT. Sele siqhuba inkqubo phantse iminyaka emine ngoku kwiindawo zokuhlala. Sithatha abathathinxaxheba kumava ahlukeneyo kwiiveki ezintathu, sinika amadoda ithuba lokuzijonga ngokunyanisekileyo, ukuqonda ukuba bangoobani, indlela ababonakala ngayo kwihlabathi; impembelelo abanayo (impembelelo entle nembi), kunye nendlela into abayizisayo inokwenza indawo yoluntu ibe yindawo ekhuselekileyo okanye indawo enobungozi ngakumbi.”
Inkuthazo kunye noxinzelelo
I-OIC inikezela ngoluhlu olubanzi lwezakhiwo zenkxaso kwaye zisekwe ukwakha nokukhuthaza indawo apho wonke umntu aziva ebandakanyeka, nalapho utshintsho luhlonitshwayo, lukhuthazwayo kwaye lubhiyozelwa. Umzekelo, iNkqubo yee-Arhente zoTshintsho (ACES) kwi-OIC ijolise ekwakheni ubuchule bokubandakanywa kwabafundi, ukuze bakwazi ukuba zii-arhente zotshintsho. Le nkqubo igxile ekuqeqesheni abafundi ukuba babe nobuchule bokukhokela iingxoxo ezinzima nezingakhululekanga kwinguqu, ubandakanyeko kunye neyantlukwano.
Eli qela libambe iingxoxo eziyi17 ezichasene nobuhlanga kunye neziyi24 ezichasene ne-GBV eziphunyezwe kwiindawo zokuhlala, ngokweNgxelo yeNguqu yonyaka ka2024.
Kwiiseshoni zakhe, uPaul uhlala egxininisa ukubaluleka kokusuka kwiingxelo ezenza amadoda abe mabi ngokwendalo. “Kumava am – ukuba semsebenzini iminyaka eyi14 eqala ngokuba ‘amadoda ngabantu ababi’ asiyondawo ilungileyo yokuqalisa. Ayikhuthazi amadoda ukuba aphume aye kubandakanyeka. Endaweni yoko, sifuna ukubakhuthaza ukuba bazijonge ngokunyanisekileyo, apho bavela khona, amava abo kunye nokuba loluphi utshintsho abanokuthi balwenze ngoku ukuya phambili.”
Iiseshoni zahlulwe zibe ngamacandelo amathathu: intshayelelo; eyesibini inentetho encinane kwaye igxininisa kumava; kwaye eyesithathu ijongene nabantu abajongene nokuziphatha nzulu.
“Into esiyiqaphelayo kwaba bafana kukuba kuninzi, okokuqala, kukuba kude nekhaya, kwaye kukho inqanaba lenkululeko ebebengayilindelanga. Oko kuza noxanduva kunye nokuzikhuthaza kunye noxinzelelo.”
UPaul uqukumbela ngelithi: “Into enamandla nekhuthazayo kwiiseshoni kukuba zibanika ithuba lokuba abathathinxaxheba bazicingele ngokubanzi, bafunde kutshintsho lwangaphambili baze benze izinto ezahlukeneyo ukuya phambili. Oku kukhetha ngethemba lokuba kuza kubakhonza ngcono kunye noluntu ekuhambeni kwexesha.”
*Umququzeleli ukhethe ukubhekiswa ngegama lokuqala kuphela.
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivatives 4.0 International License.
Please view the republishing articles page for more information.